Nis viti i ri akademik, universitetet kanë humbur rreth 26 mijë studentë në një dekadë
Viti akademik 2026-2027 nis me rreth 26 mijë studentë më pak në universitete krahasuar me një dekadë më parë.
Këtë të hënë nis zyrtarisht viti i ri akademik 2026-2027 për studentët dhe pedagogët në institucionet e arsimit të lartë në Shqipëri. Hapja e auditorëve vjen në një periudhë kur universitetet shqiptare po përballen prej vitesh me tkurrjen e numrit të studentëve. Sipas kalendarit të përcaktuar nga Ministria e Arsimit, viti akademik 2026-2027 nis më 5 tetor 2026 dhe përfundon më 24 shtator 2027.
Ndërsa universitetet rikthejnë studentët në auditore, statistikat tregojnë se numri i tyre është dukshëm më i ulët se një dekadë më parë. Sipas të dhënave të INSTAT, në vitin akademik 2025-2026 në institucionet e arsimit të lartë studionin rreth 115.7 mijë studentë, ndërsa dhjetë vjet më parë numri i tyre ishte rreth 141.4 mijë.
Kjo do të thotë se brenda një dekade universitetet shqiptare kanë humbur rreth 25.7 mijë studentë, ose afërsisht 18% të numrit të përgjithshëm.
Universitetet publike më të prekura nga rënia
Tkurrja nuk ka qenë e njëtrajtshme mes institucioneve publike dhe atyre private. Të dhënat statistikore tregojnë se rënien më të fortë e kanë regjistruar universitetet publike, ndërsa në institucionet private të arsimit të lartë tkurrja ka qenë më e moderuar.
Fenomeni lidhet në një masë të konsiderueshme me zhvillimet demografike të vendit. Rënia e lindshmërisë dhe zvogëlimi i grupmoshave që arrijnë moshën universitare po reduktojnë gradualisht bazën e kandidatëve potencialë për arsimin e lartë. Kësaj i shtohen emigracioni i të rinjve dhe zgjedhja e një pjese të maturantëve për të vazhduar studimet jashtë Shqipërisë.
Më pak maturantë, më shumë konkurrencë mes universiteteve
Tkurrja e numrit të studentëve po krijon një sfidë veçanërisht të fortë për universitetet publike dhe programet që prej vitesh regjistrojnë interes të ulët. Me më pak maturantë që hyjnë çdo vit në sistem, konkurrenca mes universiteteve dhe programeve të studimit për të tërhequr studentë pritet të bëhet gjithnjë e më e fortë.
Viti i ri akademik nis kështu jo vetëm me sfidën tradicionale të cilësisë së mësimdhënies dhe përshtatjes së programeve me tregun e punës, por edhe me një realitet demografik që po ndikon drejtpërdrejt arsimin e lartë, pasi numri i të rinjve që mund të hyjnë në auditorët e universiteteve është në rënie.